Wspomnienie św. Franciszka Salezego, patrona dziennikarzy staje się okazją do rachunku sumienia - czy w mediach katolickich nie dochodzi do zeświecczenia? Na to i inne pytania odpowiedział w rozmowie z Marią Rachel Cimińską, Tomasz Rowiński, sekretarz redakcji kwartalnika „Fronda”.

Maria: Dziś media katolickie zmuszone są dorównywać kroku świeckiej konkurencji, co może powodować odsuwanie na margines spraw duchowych. Czy świeckość zaczyna dominować, a sensacja staje się pożywką ważniejszą niż sprawy duchowe?

Maria: Należy zadać też dosyć problematyczne pytanie: jakich ludzi należy zatrudniać w mediach katolickich? Czy redakcje katolickie powinny być otwarte również na ludzi „wierzących-niepraktykujących”, albo innowierców i niewierzących specjalistów w dziedzinie dziennikarstwa?

Tomasz Rowiński: Media katolickie potrzebują zarówno wierzących, jak i profesjonalistów. Tu w zasadzie nie ma albo, albo. Oczywiście, że na różnych mniej eksponowanych medialnie stanowiskach mogą pracować osoby mnie zaangażowane religijnie, ale na przykład bliskie Kościołowi światopoglądowo. Wyważenie tych spraw zależy od konkretnego wydawcy. Trudno jednak by dziennikarz katolicki nie był przekonanym katolikiem, świadomym tematyki, w jakiej się musi poruszać.

Maria: Analizując współczesny rynek mediów katolickich, po śmierci papieża – Polaka, wiadomościom z Watykanu nie poświęca się już tak wiele uwagi. Nawet pielgrzymka Benedykta XVI w Niemczech nie cieszyła się zainteresowaniem (na niewielu portalach można było znaleźć wszystkie przemówienia papieża). Dlaczego zatrzymują się one najczęściej na wątku polskim, krótkim i pozdrowieniowym, w wystąpieniach papieża – Niemca?

Tomasz Rowiński: Faktycznie niemiecki papież jest mniej lubiany przez media w Polsce. Widzę tu dwa problemy. Pierwszy polega na naturalnej skłonności wszystkich Polaków do Jana Pawła II i dużego zainteresowania, jakie wywoływał także w mediach laickich, co przekłada się na obecne poczucie „nieobecności” Benedykta XVI. Drugi problem jest natury bardziej merytorycznej. Ponieważ nie wiążą Polaków z Benedyktem XVI takie więzy emocjonalne jak z Janem Pawłem II lepiej widzimy głębokość zainteresowania katolików w naszym kraju papieskim przekazem. Można odnieść wrażenie, że nie rozumiemy papieża, albo nie jesteśmy w ogóle zainteresowani tym co mówi. Faktycznie, to co słyszymy od papieża na temat choćby realizacji wartości nienegocjowalnych w polityce, czy konieczności odnowienia życia liturgicznego w duchu tradycji wydaje się Polakom egzotyczne. Mam wrażenie, że teraz bardziej niż za Jana Pawła II widzimy niedoskonałości naszej katolickości.

Maria: Czy osoba podejmująca pracę w mediach katolickich, oprócz wiedzy dziennikarskiej, powinna zdobyć wiedzę z zakresu teologii?

Tomasz Rowiński: Z pewnością. Nie koniecznie musi mieć studia teologiczne – raczej powinna mieć poczucie, że bez nieustannego kształcenia się sprawach wiary nie będzie rzetelnym i wiarygodnym pracownikiem nie tylko mediów, ale i „winnicy Pańskiej”.

Maria: Praca wciąga, pracodawca wymaga, czy katolickie media, jako zakład pracy, ze względu na swoją specyfikę zobowiązane są do wspomagania rozwoju duchowego swoich pracowników?

Tomasz Rowiński: Sądzę, że jest to kwestia, której nie powinniśmy rozstrzygać żadnym dekretem. Natomiast pożyteczne z pewnością byłoby pielęgnowanie różnych tradycji związanych z rokiem liturgicznym – czy to spotkanie opłatkowe z obecnością modlitwy i błogosławieństwem kapłana, może wspólne kolędowanie dla chętnych – analogiczne spotkania mogą mieć miejsce w okresie wielkanocnym. Co do dalszych elementów formacji, czy integracji religijnej powinno zostawić się to decyzji i potrzebom pracowników. Miejsce pracy może być przeniknięte religijnością tych, którzy się w nie angażują, ale równocześnie nie jest ono wspólnota sensu stricte religijną.

Maria: W jaki sposób można chronić osoby z mediów katolickich przed zeświecczeniem, aby nie stali się idolami prezentującymi antywartości?

Tomasz Rowiński: W tym muszą pomagać przede wszystkim same sobie. To pytanie można by przeformułować. W jaki sposób uchronić chrześcijan przez zeświecczeniem, aby nie stali się antyświadectwem. Czy potrafimy odpowiedzieć sobie prosto na to pytanie? Bez pielęgnowania życia Kościoła w sobie, bez wsparcia ludzi modlitwy „nic z tego nie będzie” jak mawiał Sługa Boży ksiądz Bronisław Bozowski. W większości, my pracownicy mediów katolickich jesteśmy świeckim, więc natura naszego powołania jest bycie w świecie i opieranie się świeckości. Co pozostaje, modlitwa, liturgia, sakramenty, lektura i, moim zadaniem rzecz bardzo ważna, znaczna dawka nonkonformizmu, którego nie raz nam brakuje.

Maria: Bóg zapłać za rozmowę.

1.Foto. Własność Tomasza Rowińskiego

*Tomasz Rowiński – historyk idei, Redaktor „Christianitas”, sekretarz redakcji kwartalnika „Fronda”. Właśnie wydał wywiad-rzekę z księdzem Dariuszem Kowalczykiem SJ „Czy żyjemy w czasach apokalipsy?”.